PAB tarafından üç ayda bir yayınlanan, betonun nitelikli ve yenilikçi örneklerine dergiye özel hazırlanan özgün proje okumaları eşliğinde yer veren, her sayıda özel bir dosyayla belirli bir konuyu yurtiçinden veya yurtdışından konuk editörlerle masaya yatıran BETONART’ın son sayısı çıktı.

Betonart’ın 2009 sonbahar sayısındaki dosya çağdaş Brezilya mimarlığını ele alıyor. Brezilya’nın çağdaş mimari dilini, üzerine kurduğu modern mimari mirası ile ilişkisi üzerinden ele alıp, bu mirası yeni nesil üretimlerin nasıl yorumladığına odaklanıyor.

Öncü modernist yapılarıyla, Batı-dışı coğrafyalardaki modernlikler arasında ayrıcalıklı bir konuma sahip olan Brezilya’da, 1930’lardan 1960’a uzanan süre zarfında, Lucia Costa ve Oscar Niemeyer başta olmak üzere dönemin mimarlarının ortaya koyduğu ürünler bir “Brezilya Modernizmi miti” yaratmıştı. Bu sayıda, sayısız dergide yer alan bu “mit” yerine, bu mitin sonrasında inşa edilenlere odaklanıldı, sözü edilen o parlak modernist dönemin daha sonraki dönemlerdeki mimarlıklara etkisi irdelendi. Dosyanın ilk metni olan “1950 ve 70’lerin Öteki Brezilya Modernlikleri” yazısında Ruth Verde Zein, 1950 ila 1970 yılları arasında inşa edilen yapıları öncüleriyle kıyaslarken, 1970’lere uzanan dönemdeki üretimin çağdaş 21. yüzyıl mimarisi için önemli ipuçları barındırdığına işaret ediyor. Flavio Coddou’nun kaleme aldığı ikinci metin, çağdaş Brezilya mimarlığıyla ilgili incelemeyi Zein’in bıraktığı yerden ele alarak, geçmiş ile güncel arasında karşılaştırmalı bir değerlendirme yapıyor. Coddou, çağdaş Brezilya mimarlığının uluslararası ortamda nasıl yeniden yer aldığını anlatırken, ülkedeki genç nesil mimarların sahip olduğu kolektif bilince ve vazgeçilmeyen sadelik arayışına vurgu yapıyor. Brezilyalı mimarlar Gabriel Duarte ve Renata Bertol ise, “Katı Rasyonalizm mi, Biçimsel Gelişigüzellik mi?” başlığı altında genç kuşak mimarların beton malzeme kullanımıyla ilgili eleştirel bir değerlendirme yapıyorlar. Son olarak, Alper Semih Alkan ise Hollanda’da düzenlenen Çağdaş Brezilya sergi dizisi üzerinden Brezilya’nın son dönemdeki kentleşmesinin dışarıdan bir gözle uluslararası ortamda nasıl okunduğunu gözler önüne seriyor.
(devamı…)